De vijf koppen van vandaag
- OpenAI lanceert GPT-5.6, maar de Amerikaanse overheid bepaalt wie het mag gebruiken
- AI-arts stelt vaker de juiste diagnose dan ervaren dokters — maar vervangt ze niet
- Adobe koopt Topaz Labs en bouwt AI-tools in Creative Cloud
- Ford haalt 350 ingenieurs terug nadat AI-experiment mislukt
- Bijna 400 Amerikaanse lokale kranten slepen OpenAI en Microsoft voor de rechter
Het nieuws van vandaag
De Amerikaanse overheid bepaalt nu wie het nieuwste OpenAI-model mag gebruiken
Washington krijgt voor het eerst veto over wie toegang krijgt tot commerciële AI.
OpenAI heeft gisteren GPT-5.6 gelanceerd, het krachtigste taalmodel dat het bedrijf tot nu toe bouwde. Maar er is een opvallende voorwaarde: de Amerikaanse overheid moet eerst goedkeuring geven voordat bedrijven of organisaties het model mogen gebruiken.
Een kleine groep partners krijgt nu toegang. Wie daarna het model wil gebruiken, moet langs het Amerikaanse ministerie van Handel. Het is de eerste keer dat een commercieel AI-bedrijf Washington zo’n directe rol geeft in wie zijn technologie mag gebruiken.
Het model komt in drie varianten: Sol is het krachtigst, Luna zit in het midden, en Terra is de meest betaalbare versie. OpenAI noemt het een doorbraak in redeneren en coderen. Het bedrijf publiceert vooralsnog alleen resultaten voor Amerikaanse partners. Voor bedrijven buiten de VS is onduidelijk wanneer en onder welke voorwaarden toegang volgt.
AI diagnosticeert sneller dan artsen, maar de dokter blijft aan het roer
Duitse onderzoekers simuleerden een spoedeisende hulp en gaven AI en specialisten dezelfde patiënten.
Een AI-systeem stelde in een Duits onderzoek vaker de juiste diagnose dan ervaren artsen. De test vond plaats op een nagebootste spoedeisende hulp. Het systeem analyseerde symptomen, medische geschiedenis en testresultaten sneller en kwam vaker tot de juiste conclusie.
Toch waarschuwen de onderzoekers dat de technologie alleen werkt als hulpmiddel. Complexe situaties vragen om menselijk oordeel. Vooral als emoties of ethische afwegingen een rol spelen.
De uitkomsten sluiten aan bij eerdere studies. AI blijkt radiologen te overtreffen bij het opsporen van tumoren. Ook presteert de technologie beter dan dermatologen bij het herkennen van huidkanker. Maar artsen vervangen is volgens de onderzoekers geen realistisch scenario.
De AI mist context en kan niet met patiënten praten. Ook heeft het systeem supervisie nodig om fouten te voorkomen. Verkeerde data kunnen leiden tot een keten van fouten.
Ford haalt honderden ingenieurs terug na mislukte AI-weddenschap
De autofabrikant dacht dat AI kwaliteitscontrole kon overnemen. Dat bleek te vroeg.
Ford heeft 350 kwaliteitsinspecteurs opnieuw in dienst genomen. De autofabrikant had hen eerder vervangen door AI-systemen die visuele controles op de assemblagelijn moesten uitvoeren. Dat mislukte.
De kunstmatige intelligentie miste subtiele productiefouten die ervaren inspecteurs direct zien. Ook ontstond een ander probleem: doordat er geen senior medewerkers meer op de werkvloer liepen, konden nieuwe ingenieurs hun vak niet meer leren.
Het voorbeeld past in een breder patroon. Bedrijven die snel inzetten op vervanging door AI verliezen expertise die achteraf moeilijk terug te halen blijkt. Ford staat niet alleen. Ook ClickUp kondigde deze week aan 22 procent van het personeel te ontslaan en die functies met AI-agenten in te vullen. Of dat beter uitpakt is nog onduidelijk.
Adobe neemt Topaz Labs over en stopt AI-tools in Creative Cloud
De beeldverbeteraar die fotografen al jaren gebruiken, verdwijnt in het Adobe-ecosysteem.
Adobe heeft Topaz Labs overgenomen. Dit bedrijf maakt software die met AI foto’s en video’s scherper maakt, ruis verwijdert en de resolutie verhoogt. Topaz was populair bij fotografen en videomakers die liever niet met Adobe werkten. De tools blijven voorlopig nog los beschikbaar.
Adobe wil de technologie inbouwen in Photoshop, Lightroom en Premiere Pro. Gebruikers hoeven dan niet meer naar losse programma’s te springen voor beeldherstel.
De overname past in een bredere trend. Grote softwarebedrijven kopen kleinere AI-specialisten op om hun eigen tools te versterken. Voor gebruikers betekent het gemak: alles in één pakket. Maar het betekent ook minder keuzevrijheid. Topaz was een van de weinige alternatieven voor Adobe’s eigen AI-functies. Die concurrentie verdwijnt nu.
via Tweakers
Bijna 400 lokale kranten spannen rechtszaak aan tegen OpenAI en Microsoft
De uitgevers zeggen dat hun artikelen zonder toestemming zijn gebruikt om ChatGPT te trainen.
Bijna 400 Amerikaanse lokale kranten hebben OpenAI en Microsoft aangeklaagd wegens auteursrechtschending. De uitgevers stellen dat hun artikelen zonder toestemming of betaling zijn gebruikt om ChatGPT en andere taalmodellen te trainen. Het gaat vaak om kleine redacties die lokaal nieuws maken. Het is de grootste collectieve rechtszaak van nieuwsorganisaties tegen AI-bedrijven tot nu toe.
De zaak is er een in een reeks. Ook schrijvers, fotografen en programmeurs claimen dat hun werk zonder toestemming is gebruikt voor AI-training. OpenAI en Microsoft verdedigen zich met het argument dat het trainen op publiek beschikbare data valt onder ‘fair use’, een juridische uitzondering op het auteursrecht. Rechters bekijken dat argument inmiddels kritischer. Voor kleine kranten staat veel op het spel. Hun content is vaak de enige bron van lokale berichtgeving die nog bestaat.
via New Jersey Globe
Anthropic beschuldigt Alibaba van grootschalige diefstal van Claude-kennis
Via miljoenen vragen zou de Chinese techgigant hebben geprobeerd het model na te bouwen.
Anthropic heeft in een brief aan Amerikaanse politici gemeld dat groepen gelieerd aan Alibaba en zijn AI-lab Qwen bijna 29 miljoen interacties met Claude hebben uitgevoerd via 25.000 frauduleuze accounts. Het doel: gedetailleerde informatie over hoe Claude werkt extraheren door het model eindeloos vragen te stellen. Anthropic noemt het “model extraction” — een techniek waarbij je door slimme vragen een kopie van een AI-model probeert te maken zonder toegang tot de originele code of trainingsdata.
Alibaba heeft niet gereageerd op de beschuldigingen. De spanning tussen Amerikaanse en Chinese AI-bedrijven loopt al langer op, maar dit is een van de eerste keren dat een bedrijf openlijk claimt dat een concurrent systematisch heeft geprobeerd een model te kopiëren. Voor Anthropic staat er veel op het spel: Claude is een van de weinige modellen die concurreert met OpenAI’s GPT, en als de techniek lekt naar Chinese concurrenten, verdampt het technologische voorsprong.
via TechRadar
Voor wie zelf met AI bouwt
Naïeve vector search is voorbij — hier is de route naar agentic RAG
Eén ANN-zoekopdracht volstaat niet meer voor complexe kennissystemen.
De standaardopzet voor enterprise RAG — tekst in chunks, embeddings berekenen, cosine similarity zoeken — stuit op structurele grenzen zodra vragen complex worden. Een nieuwe benadering, agentic multi-step RAG, laat een agent eerst bepalen welke informatie nodig is, dan meerdere zoekopdrachten uitvoeren, en vervolgens de resultaten synthetiseren voordat het antwoord wordt gegenereerd. Het artikel beschrijft hoe je dit stappenplan implementeert met tools zoals LangChain of LlamaIndex.
De methode is vooral relevant voor bedrijven met grote documentbibliotheken waar vragen niet met één chunk te beantwoorden zijn — denk aan juridische research, technische documentatie of medische dossiers. De trade-off: langzamer en duurder dan een enkele vector search, maar aanzienlijk betrouwbaarder.
Aanbeveling: Experimenteer met multi-step RAG als je merkt dat single-shot retrieval te vaak irrelevante chunks teruggeeft.
COBOL naar Java in seconden — maar let op de decimaal die verschoof
Een demo die indrukwekkend oogt, maar de kloof tussen demo en productie is waar banken struikelen.
Een AI-tool die COBOL automatisch naar Java vertaalt klinkt als de oplossing voor het legacy-probleem van banken en verzekeraars. Maar een test onthulde dat de tool een decimaalteken verkeerd plaatste — een fout die in een financieel systeem miljoenen kan kosten. Het artikel beschrijft waarom deze demo’s misleidend zijn: ze werken voor eenvoudige code, maar missen de subtiliteiten die legacy-systemen tot legacy-systemen maken — ongedocumenteerde logica, impliciete aannames, edge cases die alleen de oorspronkelijke programmeurs begrepen.
Voor teams die overwegen hun COBOL-code te migreren: AI kan helpen, maar alleen met intensieve menselijke review en testcoverage die elke regel valideert. Het alternatief — blind vertrouwen op de output — is riskanter dan het probleem dat je probeert op te lossen.
Aanbeveling: Gebruik AI voor COBOL-migratie alleen als proof of concept, niet als productie-shortcut.
Engadget · HCC · Bloomberg · Tweakers · New Jersey Globe · TechRadar · Medium – Generative AI